50’ye yakın şirketin ne iş yapıyor?

Afyonkarahisar Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO) seçimlerine iki haftadan az bir süre kala, adayların açıkladığı komite listeleri de mercek altına alınmaya başlandı. Listeler incelendikçe dikkat çekici detaylar ortaya çıkıyor. Bunlardan biri de ATSO başkan adayı Fizikçi Mahmut Önder Artuk’un ticari faaliyetleri ve son yıllarda kurduğu şirketlerin sayısı.
İddialara ve kamuya açık ATSO listelerinde yapılan incelemelere göre Artuk’un, dört yıl önceki seçim yenilgisinin ardından yaklaşık 50 şirket kurduğu veya bu şirketlerle bağlantılı olduğu öne sürülüyor.
Yanlış anlaşılmasın; bir iş insanının şirket kurması, farklı sektörlerde yatırım yapması elbette suç değildir. Hatta ticaretin gelişmesi açısından takdir edilmesi gereken bir durumdur. Ancak konu ATSO seçimleri ve meslek komitelerindeki temsil dengesi olunca bazı soruların sorulması da kaçınılmazdır.
Öyle ki söz konusu şirketlerin neredeyse her komitede karşımıza çıktığı, özellikle eğitim sektöründe 7-8 civarında şirketin bulunduğu ifade ediliyor. Halbuki biz senin 1 okulunun olduğunu biliyoruz. Üstelik ATSO’nun internet sitesinde yayımlanan komite ve üye listeleri kamuya açık. Dolayısıyla bu bilgileri incelemek isteyen herkesin erişimine açık bir veri bulunuyor.
Peki, asıl mesele ne?
Bir kişinin onlarca şirket kurması mı, yoksa bu şirketlerin ticari faaliyetlerinin nasıl yürütüldüğü mü?
Yaklaşık 50 şirketin kuruluşu ve faaliyetleri hangi ticari ihtiyaçtan kaynaklanıyor? Bu şirketlerin her biri gerçekten bağımsız bir ticari faaliyet mi yürütüyor? Yoksa aynı ticari ilişkiler içerisinde birbirlerini besleyen bir şirket ağı mı söz konusu?
Daha da önemlisi, bu şirketler arasında mal ve hizmet alışverişi yapılıyor mu? Birbirlerine fatura kesiyorlar mı? Kesilen faturaların karşılığında gerçekten mal veya hizmet teslimi gerçekleşiyor mu?
Kamuoyunun merak ettiği soruların başında da bunlar geliyor.
Şirketler arasında karşılıklı faturalandırma yapılıyor mu? Bu işlemlerin tamamı gerçek ticari faaliyetlere mi dayanıyor? KDV ve diğer vergi yükümlülükleri mevzuata uygun şekilde yerine getiriliyor mu?
Elbette burada kimseyi peşinen suçlamak mümkün değil. Ancak ticaret odasına başkan adayı olan, üyelerinden güven ve şeffaflık bekleyen bir ismin ticari faaliyetleri konusunda kamuoyunun soru sorması da son derece doğaldır.
Eğer her şey mevzuata uygunsa, bu soruların yanıtlanması neden sorun olsun?
ATSO, birkaç kişinin siyasi ve ticari hesaplarının görüldüğü bir alan değil, binlerce işletmenin temsil edildiği bir kurumdur. Meslek komiteleri de yalnızca seçim kazanmak için oluşturulmuş listelerden ibaret değildir. Her komitede gerçekten o mesleği yapan, o sektörün sorunlarını bilen ve üyelerin haklarını temsil eden işletmelerin bulunması gerekir.
O halde soralım:
Dört yıl önceki seçim yenilgisinin ardından yaklaşık 50 şirketlik bir yapı nasıl ortaya çıktı?
Bu şirketlerin kaçı aktif olarak ticaret yapıyor?
Şirketler arasında karşılıklı fatura kesiliyor mu?
Bu şirketlerin ticari faaliyetleri ve vergi kayıtları bağımsız olarak incelense ortaya nasıl bir tablo çıkar?
Meslek komitelerinde bu kadar çok şirketin yer alması, seçimlerde temsil ve oy dengesi açısından nasıl bir sonuç doğuruyor?
Ve en önemlisi:
ATSO başkanlığına talip olan bir aday, bu sorulara açık ve şeffaf cevap vermeye hazır mı?
Kimseye suç isnat etmiyoruz. Ancak kamuoyunun bilmek istediği soruları sormaktan da kaçınmıyoruz.
Çünkü ticaretin merkezi olması gereken bir kurumda en çok ihtiyaç duyulan şey, güven ve şeffaflıktır.
Unutulmamalıdır ki şirket kurmak serbesttir, ticaret yapmak haktır. Ancak kamuoyunun merak ettiği ticari ilişkileri açıklamak da şeffaflık iddiasındaki herkesin sorumluluğudur.