20 Kasım 2026, Cuma
SON DAKİKA
Berke Özer sevgilisi Gloria Dinov ile el ele alışverişte görüntülendi Rihanna Bebeğiyle Çıplak Poz Verdi! Reklam Çekimi Gündem Oldu Defne Samyeli kızıyla metroya bindi Kemalettin Aydın Kimdir? Eşi Sevim Aydın Neden Öldü? Konya Yolundaki Feci Kaza Nasıl Oldu? Harry Potter Hayranlarına Müjde! Yeni Dizi İçin Yayın Tarihi ve Platform Belli Oldu MasterChef’te Gözler Üçüncü Eleme Adayında! Şükran ve Tolgahan’ın Yanına Kim Gidecek? LoL 2 Ne Zaman Çıkacak? New Dawn Yenilikleri Neler? GTA San Andreas Ne Zaman Çıktı? Hangi Platformlarda Var? Hikayesi Ve Haritasında Neler Yer Alıyor? Tango Live neden açılmıyor, yasaklandı mı? Tango kapatıldı mı? Pınar Altuğ’dan çok konuşulacak itiraf: Soyunma odama girip dudaklarıma yapıştı Nebulcaz.com Nedir? Nebulcaz Hakkında Bilmeniz Gerekenler Süper Loto sonuçları açıklandı (12 Kasım 2026)
Ekonomi

Para Politikası Nedir? Merkez Bankası ve Likidite Yönetimi

Para politikası, merkez bankalarının fiyat istikrarı, finansal istikrar ve sürdürülebilir büyüme hedefleri doğrultusunda para arzını, likidite koşullarını…

Para Politikası Nedir? Merkez Bankası ve Likidite Yönetimi

Para politikası, bir ülkenin merkez bankası tarafından genel ekonomik hedeflere ulaşmak amacıyla piyasadaki toplam para miktarını (para arzını) ve borçlanma maliyetlerini (faiz oranlarını) düzenleme sürecidir. Bu politikanın temel amacı fiyat istikrarını sağlamak ve yerli paranın satın alma gücünü korumaktır. Ekonomik konjonktüre göre merkez bankaları piyasadaki likiditeyi artırıcı genişletici para politikası ya da enflasyonu dizginlemeyi amaçlayan daraltıcı (sıkı) para politikası uygular.

Para Politikasının Temel Araçları ve İşleyişi

Açık piyasa işlemleri (APİ), merkez bankasının piyasadaki likiditeyi ve kısa vadeli faiz oranlarını doğrudan düzenlemek amacıyla finansal kuruluşlarla devlet tahvili ve hazine bonosu gibi menkul kıymet alım-satımı yapmasıdır. Piyasaya likidite enjekte edilmek istendiğinde menkul kıymet satın alınır. Piyasadan likidite çekilmek istendiğinde ise menkul kıymet satışı gerçekleştirilir. Ayrıca repo ve ters repo işlemleri de APİ çatısı altında yürütülür. Zorunlu karşılık oranı (ZKO) ise ticari bankaların topladıkları mevduatların belirli bir yüzdesini merkez bankası nezdinde nakit rezerv olarak tutma zorunluluğudur. Zorunlu karşılık oranı artırıldığında bankaların kredi olarak dağıtabileceği kaynak azalır ve para arzı daralır. Oran düşürüldüğünde ise bankacılık sistemindeki kredi hacmi ve para arzı genişler.

Merkez bankası, bankacılık sistemine likidite sağlarken uyguladığı politika faizini ve gecelik borçlanma/borç verme faiz aralığını kapsayan faiz koridorunu belirler. Faiz oranlarındaki değişimler bireylerin tasarruf ve harcama eğilimleri ile firmaların yatırım kararlarını doğrudan etkiler. Ticari bankaların ellerinde bulunan vadesi gelmemiş senetleri merkez bankasına kırdırarak aldıkları kredilere uygulanan faiz oranına reeskont oran denir. Reeskont oranının yükseltilmesi kredi maliyetlerini artırarak piyasadaki para arzını kısıtlayıcı etki yapar.

Muhabir: Ceyda BOZDAĞ

Fatmanur adlı kullanıcının avatarı
Yazar Fatmanur

Magazin ve yaşam editörü. 18 yıldır dijital medyada çalışıyor.

Yorum yap

E-posta adresiniz yayınlanmaz.