20 Kasım 2026, Cuma
SON DAKİKA
Pelin Akil Kimdir, Kaç Yaşında? Anıl Altan’la Ne Zaman Boşandı? Berke Özer sevgilisi Gloria Dinov ile el ele alışverişte görüntülendi Rihanna Bebeğiyle Çıplak Poz Verdi! Reklam Çekimi Gündem Oldu Defne Samyeli kızıyla metroya bindi Kemalettin Aydın Kimdir? Eşi Sevim Aydın Neden Öldü? Konya Yolundaki Feci Kaza Nasıl Oldu? Harry Potter Hayranlarına Müjde! Yeni Dizi İçin Yayın Tarihi ve Platform Belli Oldu MasterChef’te Gözler Üçüncü Eleme Adayında! Şükran ve Tolgahan’ın Yanına Kim Gidecek? LoL 2 Ne Zaman Çıkacak? New Dawn Yenilikleri Neler? GTA San Andreas Ne Zaman Çıktı? Hangi Platformlarda Var? Hikayesi Ve Haritasında Neler Yer Alıyor? Tango Live neden açılmıyor, yasaklandı mı? Tango kapatıldı mı? Pınar Altuğ’dan çok konuşulacak itiraf: Soyunma odama girip dudaklarıma yapıştı Nebulcaz.com Nedir? Nebulcaz Hakkında Bilmeniz Gerekenler
Teknoloji

Levent Alpöge kimdir, nereli, kaç yaşında? Claude ile Riemann hipotezini çözdü mü, neyi ispatladı?

Levent Alpöge, 167 yıldır matematik dünyasının çözüm aradığı Riemann hipotezine ilişkin açıklamasıyla gündeme geldi. Harvard, Cambridge ve Princeton…

Levent Alpöge kimdir, nereli, kaç yaşında? Claude ile Riemann hipotezini çözdü mü, neyi ispatladı?

Yapay zekâ şirketi Anthropic'te çalışan matematikçi Levent Alpöge, 20 Kasım 2026 tarihinde kişisel internet sitesi üzerinden Riemann hipotezinin ispatını bulduğuna inandığını açıkladı. Claude ile yürüttüğü çalışmanın genelleştirilmiş Riemann hipotezini de kapsadığını belirten Alpöge, geliştirdiği ispatı Lean 4 kodlarıyla paylaştı.

Alpöge, aynı gün matematikçi Tristan Buckmaster ile birlikte Navier-Stokes denklemleri üzerine hazırladıkları yeni çalışmayı da kamuoyuna sundu.

Levent Alpöge, 167 yıllık matematik problemi için ispat geliştirdi

Levent Alpöge, Alman matematikçi Bernhard Riemann tarafından 1859 yılında ortaya atılan Riemann hipotezini yapay zekâ desteğiyle kanıtladığını düşündüğünü açıkladı.

Çalışmada Anthropic tarafından geliştirilen Claude yapay zekâ modeli kullanıldı. Alpöge'nin açıklamasına göre matematiksel argümanın tamamı geleneksel yöntemlerle yazıya döküldüğünde 250 bin sayfayı aşan bir uzunluğa ulaşıyor.

Ancak 20 Kasım 2026 itibarıyla ispatın doğruluğu bağımsız matematikçiler tarafından teyit edilmiş değil. Clay Mathematics Üniversitesi değil, Clay Matematik Enstitüsü de Riemann hipotezini çözülmemiş problemler arasında göstermeye devam ediyor.

Riemann hipotezinin matematik dünyasındaki önemi

Riemann hipotezi, asal sayıların dağılımıyla ilgili matematiğin en eski açık problemlerinden biri olarak kabul ediliyor.

Bernhard Riemann'ın 1859 yılında yayımladığı çalışmasında ortaya koyduğu hipotez, Riemann zeta fonksiyonunun önemsiz olmayan bütün sıfırlarının reel kısmının 1/2 olduğunu ileri sürüyor.

Asal sayıların doğal sayılar içerisindeki dağılımını anlamaya yönelik araştırmalarda kullanılan hipotez, sayılar teorisinin birçok alanıyla doğrudan ilişkili.

Çok sayıda matematiksel araştırma ve bilgisayar hesaplaması hipotezle uyumlu sonuçlar verse de tüm durumlar için geçerli bir matematiksel ispat gerekiyor.

Riemann hipotezini çözen kişiye 1 milyon dolar ödül veriliyor

Clay Matematik Enstitüsü, 2000 yılında matematik dünyasının çözüm bekleyen yedi önemli sorusunu Milenyum Problemleri adı altında topladı.

Her bir problemin çözümü için 1 milyon dolar olmak üzere toplam 7 milyon dolarlık ödül fonu oluşturuldu.

Milenyum Problemleri arasında şunlar yer alıyor:

  • Riemann hipotezi

  • Navier-Stokes varlık ve düzgünlük problemi

  • P ve NP problemi

  • Hodge varsayımı

  • Birch ve Swinnerton-Dyer varsayımı

  • Yang-Mills varlık ve kütle boşluğu problemi

  • Poincaré varsayımı

Rus matematikçi Grigori Perelman tarafından çözülen Poincaré varsayımı, enstitünün resmen çözülmüş olarak kabul ettiği Milenyum Problemleri arasında bulunuyor.

Levent Alpöge'nin 1 milyon dolarlık ödülü alması için gereken şartlar

Clay Matematik Enstitüsü'nün belirlediği kurallar gereğince bir matematik probleminin çözümünün kişisel internet sitesinde yayımlanması, ödülün alınması için tek başına yeterli değil.

Geliştirilen ispatın enstitünün kriterlerine uygun akademik bir yayın organında yayımlanması, yayın tarihinden itibaren en az iki yıl geçmesi ve uluslararası matematik camiasında genel kabul görmesi gerekiyor.

Levent Alpöge'nin açıkladığı Riemann hipotezi çalışmasının da ödül kapsamında değerlendirilebilmesi için bu koşulları karşılaması gerekiyor.

Levent Alpöge'nin ispatında kullanılan Lean 4 teknolojisi

Levent Alpöge, Riemann hipotezi için hazırladığı çalışmayı Lean 4 adı verilen matematiksel ispat denetleme sistemiyle paylaştı.

Lean, matematiksel önermelerin ve bunlara ilişkin ispatların bilgisayar ortamında biçimsel olarak ifade edilmesini sağlayan bir programlama dili ve ispat yardımcısı olarak kullanılıyor.

Sistem, matematiksel argümanların belirlenen mantık kurallarıyla tutarlı olup olmadığını denetleyebiliyor.

Bununla birlikte, Lean kodunun gerçekten Riemann hipotezini ifade edip etmediğinin ve ispatın dayandığı varsayımların da uzmanlar tarafından incelenmesi gerekiyor.

Levent Alpöge'nin Navier-Stokes denklemleri üzerine ikinci çalışması

Levent Alpöge, Riemann hipotezine ilişkin açıklamasını yaptığı 20 Kasım günü New York Üniversitesi'nden matematikçi Tristan Buckmaster ile hazırladığı başka bir çalışmayı da yayımladı.

İkilinin 79 sayfalık çalışması, akışkanların hareketini açıklayan Navier-Stokes denklemlerine odaklanıyor.

Alpöge ve Buckmaster, dış kuvvet uygulanmayan denklemlerde belirli çözümlerin sonlu sürede tekillik oluşturabileceğini gösterdiklerini öne sürdü.

Navier-Stokes denklemleri, su ve hava gibi akışkanların hareketlerinin matematiksel modellenmesinde kullanılıyor. Milenyum Problemleri arasında bulunan soru, üç boyutlu denklemlerin çözümlerinin belirli koşullar altında varlığını ve düzgünlüğünü koruyup korumadığıyla ilgili.

İkilinin çalışmasında kullanılan sayısal doğrulama sertifikasının ayrıca yayımlanacağı belirtildi.

Levent Alpöge'nin hayatı, doğum yeri ve yaşı

Levent Alpöge, 1 Nisan 1992 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri'nin New York eyaletindeki Long Island bölgesinde dünyaya geldi. 2026 yılı itibarıyla 34 yaşında olan Alpöge, hem Türkiye hem de ABD vatandaşlığına sahip.

New York'un Dix Hills bölgesinde büyüyen Alpöge, lise eğitimini Half Hollow Hills High School West'te tamamladı.

Matematiğin yanı sıra bilgisayar bilimlerine de ilgi duyan Alpöge, genç yaşlarda grafik işlemcileri kullanarak tıbbi görüntüleme alanında araştırmalar gerçekleştirdi.

2010 yılında Intel Science Talent Search bilim yarışmasında finalistler arasına girdi.

Ana dilleri Türkçe ve İngilizce olan Alpöge, kişisel internet sitesinde İspanyolca, Fransızca, Rusça ve Almanca üzerine de çalışmalar yaptığını belirtiyor.

Levent Alpöge, Harvard Üniversitesi'ni birincilikle bitirdi

Levent Alpöge, üniversite eğitimine Harvard Üniversitesi'nde başladı. İlk yılında aldığı ileri düzey matematik dersi Math 55'in ardından akademik çalışmalarını matematik alanında yoğunlaştırdı.

2014 yılında Harvard Üniversitesi'nden matematik lisansı ve fizik yüksek lisans derecesiyle mezun oldu.

Üniversite eğitimini 4.00 üzerinden 4.00 not ortalamasıyla tamamlayan Alpöge, en yüksek akademik onur derecesi olan summa cum laude ile mezuniyet hakkını elde etti.

Harvard'daki bitirme tezinde eliptik eğriler üzerindeki tam sayı noktalarının ortalama sayısını araştırdı.

Cambridge ve Princeton üniversitelerinde eğitimini sürdürdü

Harvard'dan mezun olduğu yıl Churchill Bursu'nu kazanan Levent Alpöge, yüksek lisans eğitimi için İngiltere'ye gitti.

2015 yılında Cambridge Üniversitesi'nde ileri matematik eğitimini tamamladı. Ardından Amerika Birleşik Devletleri'ne dönerek Princeton Üniversitesi'nde akademik çalışmalarına devam etti.

Princeton'da 2016 yılında matematik yüksek lisans derecesini alan Alpöge, 2020 yılında doktorasını tamamladı.

Doktora çalışmalarını Fields Madalyası sahibi Hint asıllı matematikçi Manjul Bhargava'nın danışmanlığında yürüttü. Doktora tezinin başlığı ise Points on Curves (Eğriler Üzerindeki Noktalar) oldu.

Üniversite

Eğitim

Mezuniyet

Harvard Üniversitesi

Matematik lisansı

2014

Harvard Üniversitesi

Fizik yüksek lisansı

2014

Cambridge Üniversitesi

İleri matematik yüksek lisansı

2015

Princeton Üniversitesi

Matematik yüksek lisansı

2016

Princeton Üniversitesi

Matematik doktorası

2020

Levent Alpöge'nin akademik kariyeri ve Anthropic'teki görevi

Doktora eğitiminden sonra araştırmalarına Columbia ve Harvard üniversitelerinde devam eden Alpöge, 2020-2022 yılları arasında ABD Ulusal Bilim Vakfı destekli doktora sonrası araştırmacı olarak görev yaptı.

2021-2025 yılları arasında Harvard Society of Fellows bünyesinde Junior Fellow unvanıyla çalışmalar yürüttü.

Daha sonra yapay zekâ şirketi Anthropic'e katılan matematikçi, şirketin teknik ekibinde görev almaya başladı.

Kişisel internet sitesindeki açıklamasında GPT-4'ün piyasaya sürülmesinin ardından bilgisayar bilimlerine yeniden yöneldiğini belirten Alpöge, yapay zekânın geliştirilmesine ilişkin çalışmalarını Anthropic bünyesinde sürdürüyor.

Levent Alpöge'nin bilimsel çalışmaları ve makaleleri

Levent Alpöge'nin akademik araştırmaları ağırlıklı olarak sayılar teorisi, aritmetik istatistik, eliptik eğriler ve cebirsel geometri üzerine yoğunlaşıyor.

Manjul Bhargava ve Ari Shnidman ile birlikte iki rasyonel küpün toplamı biçiminde ifade edilebilen tam sayılar üzerine araştırmalar gerçekleştirdi.

2025 yılında Bhargava, Wei Ho ve Shnidman ile hazırladığı Hilbert'in onuncu problemiyle ilgili makalesi, Inventiones Mathematicae dergisinde yayımlandı.

Alpöge'nin diğer bilimsel araştırmaları arasında Mordell problemi, ikinci dereceden denklemler, eliptik eğrilerdeki rasyonel noktalar ve modüler formlar üzerine çalışmalar bulunuyor.

Temmuz 2026'da Claude desteğiyle Jacobian varsayımına karşı bir örnek geliştirdiğini açıklayan matematikçi, yıl içerisinde farklı matematik problemlerine ilişkin yapay zekâ destekli araştırmalar yayımladı.

Levent Alpöge'nin kazandığı ödüller

Levent Alpöge, henüz lisans eğitimini tamamladığı dönemde sayılar teorisi, olasılık ve kombinatorik alanlarında gerçekleştirdiği araştırmalarla Amerikan matematik kuruluşlarının dikkatini çekti.

2015 yılında American Mathematical Society, Mathematical Association of America ve Society for Industrial and Applied Mathematics tarafından verilen Morgan Ödülü'nü kazandı.

Alpöge'nin akademik kariyerinde Morgan Ödülü'nün yanı sıra Captain Jonathan Fay Ödülü, Sophia Freund Ödülü, Thomas T. Hoopes Ödülü, David Mumford Ödülü, Churchill Bursu ve Goldwater Bursu da bulunuyor.

Levent Alpöge'nin adı bir asteroide verildi

Levent Alpöge'nin lise döneminde gerçekleştirdiği bilimsel araştırmaların ardından adı bir gök cismine de verildi.

2010 yılındaki Intel Science Talent Search yarışmasında finalist olan Alpöge'nin ismi, 25898 numaralı asteroitte yaşatılıyor.

Matematikçinin akademik öz geçmişinde söz konusu gök cismi 25898 Alpöge adıyla yer alıyor.

Muhabir: Haber Servisi

Fatmanur adlı kullanıcının avatarı
Yazar Fatmanur

Magazin ve yaşam editörü. 18 yıldır dijital medyada çalışıyor.

Yorum yap

E-posta adresiniz yayınlanmaz.