İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 10 Kasım 2026'da meydana gelen ve 17 işçinin yaşamını yitirdiği patlama, şirketin geçmişindeki başka bir ölümcül iş kazasını yeniden gündeme taşıdı. HABAŞ Topluluğu'nun kurucusu Hamdi Başaran'ın da 1987 yılında Aliağa'daki tesiste meydana gelen iş kazası sonucu hayatını kaybettiği belirtildi. 1913 yılında, o dönem Eğin adıyla bilinen Erzincan'ın Kemaliye ilçesinde dünyaya gelen Hamdi Başaran, ticaretten müteahhitliğe ve sanayi üretimine uzanan bir iş hayatı sürdürdü. 1930'lu yıllarda ailesinin bir bölümüyle Elazığ'a yerleşen Başaran, ilk olarak kömür ticareti yaptı. Daha sonra inşaat malzemeleri satan bir dükkân açtı ve değirmencilikle uğraştı.
Başaran'ın sanayi alanındaki en önemli girişimi ise 1956 yılında İstanbul Topkapı'da kurduğu Hamdi Başaran Topkapı Oksijen Fabrikası oldu. Bu tesis ilerleyen yıllarda HABAŞ Topluluğu'na dönüşen sanayi yapılanmasının temelini oluşturdu. 1987 yılında Aliağa'daki demir-çelik tesisinin faaliyete geçtiği yıl meydana gelen iş kazasında hayatını kaybeden Hamdi Başaran'ın ölüm yaşı biyografik bilgilerde 74 olarak aktarılıyor. Kişisel servetine ilişkin ise kamuoyuna açıklanmış doğrulanmış bir rakam bulunmuyor.
HAMDİ BAŞARAN KİMDİR?
Hamdi Başaran, HABAŞ Topluluğu'nun kurucusu ve Türkiye'de sanayi gazları alanındaki öncü girişimcilerden biridir. 1913 yılında dünyaya gelen Başaran'ın doğum yeri, o dönem Eğin adıyla bilinen Erzincan'ın Kemaliye ilçesidir. İş hayatının başlangıcı doğrudan büyük sanayi yatırımlarıyla olmadı. Başaran, farklı ticaret alanlarında deneyim kazandıktan sonra sanayi sektörüne yöneldi. 1930'lu yıllarda ailesinin bir bölümüyle birlikte Elazığ'a yerleşti. Burada kömür ticaretiyle çalışmaya başlayan Başaran, daha sonra inşaat malzemelerinin satıldığı bir dükkân açtı. Değirmencilik de yaptığı işler arasında yer aldı.
KÖMÜR TİCARETİYLE İŞ HAYATINA BAŞLADI
Hamdi Başaran'ın iş yaşamının ilk dönemlerinde kömür ticareti öne çıktı. Elazığ'a yerleşmesinin ardından ticari faaliyetlerini sürdüren Başaran, zaman içerisinde farklı iş kollarına yöneldi. İnşaat malzemeleri satan bir dükkân açması da bu dönemde attığı adımlardan biri oldu. Başaran bir süre değirmencilik de yaptı. Bu farklı alanlardaki faaliyetleri, daha sonraki yıllarda müteahhitlik ve sanayi sektörüne uzanacak iş hayatının ilk dönemini oluşturdu.
MÜTEAHHİTLİK SEKTÖRÜNE YÖNELDİ
Hamdi Başaran ilerleyen yıllarda müteahhitlik sektörüne geçti. Batman Rafinerisi'ndeki bazı altyapı çalışmalarını üstlendi. Diyarbakır'daki çeşitli projelerde de görev aldı. Bu süreç, Başaran'ın ticaret alanındaki faaliyetlerinden daha büyük ölçekli işlere yöneldiği dönemlerden biri oldu. Elazığ'da yaşamını sürdürdüğü yıllarda evlenen Hamdi Başaran'ın oğlu Mehmet Rüştü Başaran da bu şehirde dünyaya geldi.
AİLESİYLE ANKARA VE İSTANBUL'A TAŞINDI
Hamdi Başaran, ailesiyle birlikte daha sonra Elazığ'dan ayrıldı. Önce Ankara'ya, ardından İstanbul'a yerleşti. İstanbul'daki iş hayatının bir döneminde tekstil ürünleri ticaretiyle uğraştı. Ancak Başaran'ın iş hayatında asıl büyük dönüşüm sanayi gazları alanına yönelmesiyle gerçekleşti. 1956 yılında yaptığı yatırım, ilerleyen yıllarda HABAŞ adıyla büyüyecek sanayi grubunun başlangıç noktası oldu.
HABAŞ'I NE ZAMAN KURDU?
Hamdi Başaran'ın sanayi sektöründeki en önemli girişimi 1956 yılında gerçekleşti. Başaran, İstanbul'un Topkapı semtinde Hamdi Başaran Topkapı Oksijen Fabrikası'nı kurdu. Fabrikanın faaliyete geçmesiyle oksijen üretimine başlandı. Bu tesis, daha sonra HABAŞ Topluluğu'na dönüşecek sanayi yapılanmasının temelini oluşturdu. Başaran'ın ticaretten sanayi üretimine geçişindeki en önemli adımlardan biri de bu yatırım oldu.
1967'DE YENİ HAVA AYRIŞTIRMA TESİSİ KURULDU
HABAŞ'ın gelişim sürecindeki önemli adımlardan biri 1967 yılında atıldı. Topkapı'da oksijen, azot ve argonu sıvı olarak üretebilen hava ayrıştırma tesisi faaliyete geçirildi. Bu gelişmenin ardından şirketin unvanı da değiştirildi. Şirket, HABAŞ Sınai ve Tıbbi Gazlar İstihsal Endüstrisi A.Ş. adını aldı. Böylece Hamdi Başaran'ın 1956 yılında oksijen üretimiyle başlattığı sanayi girişimi daha geniş bir üretim yapısına kavuştu.
HABAŞ ENDÜSTRİ TESİSLERİ 1969'DA KURULDU
Şirketin büyümesi sonraki yıllarda da devam etti. 1969 yılında ağır makine ve sınai gaz tüpü üretimi amacıyla HABAŞ Endüstri Tesisleri A.Ş. kuruldu. Bu yatırımla grubun üretim faaliyetleri yeni alanlara yayıldı. 1975 yılında üretim kapasitesinin artırılmasına yönelik yatırımlar gerçekleştirildi. HABAŞ'ın faaliyet yapısı böylece sanayi gazlarının ötesinde farklı üretim alanlarını da kapsamaya başladı.
ASETİLEN TÜPLERİ 1977'DE TÜRKİYE'DE ÜRETİLMEYE BAŞLANDI
HABAŞ'ın sanayi yatırımları kapsamında 1977 yılında yeni bir üretim adımı daha atıldı. Daha önce ithal edilen asetilen tüplerinin Türkiye'de üretimine başlandı. Bu yatırım da şirketin yerli üretim kapasitesini genişleten gelişmeler arasında yer aldı. Hamdi Başaran'ın liderliğinde gelişen şirket, ilerleyen yıllarda demir-çelik alanına da yatırım yaptı.
ALİAĞA'DA DEMİR-ÇELİK YATIRIMI BAŞLADI
HABAŞ'ın İzmir Aliağa'daki demir-çelik yatırımının temeli 1982 yılında atıldı. Bu dönemde Aliağa'da demir-çelik tesisi kurulması amacıyla arazi satın alındı. Yatırım sürecinin ardından tesis 1987 yılında faaliyete geçti. Üretim tesisinin yıllık kapasitesinin 600 bin ton olduğu belirtildi. Ancak fabrikanın faaliyete geçtiği aynı yıl Hamdi Başaran'ın hayatını kaybettiği iş kazası yaşandı.
HAMDİ BAŞARAN NASIL ÖLDÜ?
HABAŞ'ın kurucusu Hamdi Başaran, 1987 yılında İzmir'in Aliağa ilçesindeki demir-çelik fabrikasında meydana gelen iş kazası sonucu hayatını kaybetti. Başaran'ın ölümü, Aliağa'daki üretim tesisinin faaliyete geçtiği yıl meydana geldi.
1982 yılında arazisi satın alınan ve yatırımı sürdürülen tesis, 1987 yılında yıllık 600 bin ton üretim kapasitesiyle faaliyete geçti. Hamdi Başaran da aynı yıl fabrika tesislerinde meydana gelen iş kazasında yaşamını yitirdi.
HAMDİ BAŞARAN KAÇ YAŞINDA ÖLDÜ?
Hamdi Başaran 1913 yılında doğdu. 1987 yılında meydana gelen iş kazasında yaşamını yitirdi. Biyografik bilgilerde Hamdi Başaran'ın ölüm yaşı 74 olarak aktarılıyor. Başaran, ölümüne kadar kurucusu olduğu HABAŞ'ın sanayi yatırımlarının gelişiminde rol aldı.
HAMDİ BAŞARAN NERELİ?
Hamdi Başaran, Erzincan'ın Kemaliye ilçesinde dünyaya geldi. 1913 yılında doğduğu bölge o yıllarda Eğin adıyla biliniyordu. Başaran daha sonra ailesinin bir bölümüyle Elazığ'a taşındı. İş hayatının önemli bir dönemini burada geçirdi. Daha sonraki yıllarda ailesiyle önce Ankara'ya, ardından İstanbul'a yerleşti.
HAMDİ BAŞARAN'IN SERVETİ NE KADARDI?
Hamdi Başaran'ın kişisel servetinin ne kadar olduğuna ilişkin doğrulanmış bir rakam bulunmuyor. Ölümünden önce sahip olduğu kişisel servete dair kamuoyuna açıklanmış kesin bir tutar yer almıyor. Bu nedenle Hamdi Başaran'ın serveti konusunda net bir rakam vermek mümkün değil. Başaran'ın iş hayatındaki en önemli varlığı ise kurduğu ve farklı sanayi alanlarında büyüyen HABAŞ yapılanması oldu.
MEHMET RÜŞTÜ BAŞARAN HAMDİ BAŞARAN'IN NEYİ OLUYOR?
Mehmet Rüştü Başaran, Hamdi Başaran'ın oğludur. 1947 yılında Elazığ'da dünyaya gelen Mehmet Rüştü Başaran, genç yaşlardan itibaren aile şirketinin çalışmalarında görev aldı. Özellikle 1970'li yılların başından itibaren şirket faaliyetlerinde aktif rol üstlendi.
Hamdi Başaran'ın 1987 yılında hayatını kaybetmesinin ardından Mehmet Rüştü Başaran'ın şirket yönetimindeki konumu daha belirleyici hale geldi. Mehmet Rüştü Başaran, HABAŞ Yönetim Kurulu Başkanı olarak görevini sürdürdü.
HAMDİ BAŞARAN'IN ÖLÜMÜNDEN SONRA YÖNETİMDE YENİ DÖNEM
Hamdi Başaran'ın 1987 yılında yaşamını yitirmesinin ardından HABAŞ'ın yönetiminde oğlu Mehmet Rüştü Başaran daha fazla sorumluluk üstlendi. Mehmet Rüştü Başaran'ın şirket faaliyetlerine katılımı babasının ölümünden önce başlamıştı.
1970'li yılların başından itibaren HABAŞ bünyesinde aktif rol üstlenen Mehmet Rüştü Başaran, 1987 sonrasında yönetimde daha belirleyici konuma geldi. Böylece Hamdi Başaran'ın 1956 yılında başlattığı sanayi yapılanması aile tarafından devam ettirildi.
HABAŞ'IN TEMELLERİ OKSİJEN ÜRETİMİYLE ATILDI
HABAŞ'ın bugünkü sanayi yapılanmasına uzanan süreç, Hamdi Başaran'ın İstanbul Topkapı'da kurduğu oksijen fabrikasıyla başladı. 1956 yılında faaliyete geçen tesis oksijen üretimi yapıyordu. 1967 yılında sıvı oksijen, azot ve argon üretimi gerçekleştiren hava ayrıştırma tesisinin kurulmasıyla üretim kapasitesi ve ürün çeşitliliği arttı. 1969 yılında ağır makine ve sınai gaz tüpü üretimine yönelik yeni şirket kuruldu. 1975 ve 1977 yıllarındaki yatırımlarla grubun üretim kapasitesi genişletildi. 1980'li yıllarda ise şirket demir-çelik sektörüne yöneldi.
2026'DAKİ PATLAMA GEÇMİŞTEKİ KAZAYI YENİDEN GÜNDEME GETİRDİ
İzmir'in Aliağa ilçesinde bulunan HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 10 Kasım 2026 tarihinde patlama meydana geldi. Verilen bilgilere göre elektrik ark ocaklarından birinde yürütülen planlı bakım çalışmaları sırasında meydana gelen patlama ve ardından çıkan yangında çok sayıda işçi yaralandı. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, tedavi altındaki yaralılardan birinin daha hayatını kaybetmesiyle can kaybının 17'ye yükseldiğini açıkladı.
Yaşanan olay, tesisin geçmişindeki 1987 tarihli iş kazısını da yeniden gündeme taşıdı. HABAŞ'ın kurucusu Hamdi Başaran da 1987 yılında aynı fabrikanın tesislerinde meydana gelen iş kazası sonucu hayatını kaybetmişti.
HAMDİ BAŞARAN'IN İŞ HAYATI SANAYİYE UZANDI
Hamdi Başaran'ın iş hayatı tek bir sektörden oluşmadı. Kömür ticareti, inşaat malzemeleri satışı ve değirmencilikle başlayan çalışma hayatı, daha sonra müteahhitliğe uzandı. Batman Rafinerisi'ndeki altyapı çalışmaları ve Diyarbakır'daki projeler de kariyerinde yer aldı.
İstanbul'a taşındıktan sonra bir dönem tekstil ticareti yapan Başaran, 1956 yılında oksijen fabrikası kurarak sanayi sektörüne kalıcı şekilde yöneldi. Bu yatırım zaman içerisinde HABAŞ Topluluğu'nun temelini oluşturdu.
Kaynak: HABERLER.COM
1 yorum