Çeviri:
-
Manchester United'dan Marcus Rashford denince akla hemen bir asi gelmez. Ancak onun isyanı Eric Cantona, Mario Balotelli veya Stefan Effenberg'inkinden farklı: Öfkeden değil, bir anıdan doğuyor.
Manchester'ın dezavantajlı mahallelerinden Wythenshawe'da büyüyen Rashford'ı, beş çocuğuna bakabilmek için çok çalışan annesi Melanie yetiştirdi.
Okuldaki ücretsiz yemekler ve gıda yardımları hayati önem taşıyordu. Rashford, yeterli paraya sahip olmamanın ne demek olduğunu biliyor. "Bazen yiyecek hiçbir şey olmazdı ve yatağa giderdik" sözleriyle yaşadıklarını BBC'ye anlattı.
Getty Images Sport
Rashford, okul yemeklerinin ücretsiz olması için çaba gösterdi.
"Burada mesele siyaset değil, insanlık"
2016'da Manchester United'a katıldıktan sonra geçmişini geride bırakabilirdi. Ancak o, geçmişini kendisini aşan bir mücadelenin çıkış noktasına dönüştürdü.
2020'deki Covid-19 pandemisi sırasında Birleşik Krallık'ta okulların kapanması, düşük gelirli ailelerden gelen birçok çocuğun ücretsiz yemeklerini tehlikeye attı. Hükümet, desteği yaz aylarında sürdürmek istemiyordu. Rashford için bu kabul edilemezdi: O yemeklerin ne kadar önemli olduğunu biliyordu.
Gıda yardımı kuruluşu FareShare ile birlikte ihtiyaç sahibi çocukların beslenmesini güvence altına almak için çalıştı. Ardından bir adım daha attı. Haziran 2020'de hükümete, desteğin sürdürülmesini talep eden açık bir mektup yayımladı. Mesajı şuydu: "Burada mesele siyaset değil, insanlık."
Getty Images News
Boris Johnson, 2019'dan 2022'ye kadar İngiltere Başbakanı olarak görev yaptı.
Baskı sonuç verdi: Başbakan Boris Johnson geri adım atarak zor durumdaki 1,3 milyon çocuğa yardım etmek için bir yaz dönemi fonu açıkladı.
Ancak Rashford pes etmedi: Hükümet desteği daha da genişletmeyi reddedince bir milyondan fazla kişinin imzaladığı bir imza kampanyası başlattı. Bunu kasım ayında 400 milyon sterlinlik (o dönemde yaklaşık 450 milyon euro) bir devlet yardım paketi izledi.
22 yaşındaki bir futbolcu siyasi bir tartışma başlatmış ve hükümetin fikrini değiştirmesini sağlamıştı. Bu, diğer sporcuların yürüttüğü türden basit bir hayır girişimi değildi: Rashford popülerliğini siyasi baskıya dönüştürmüştü.
Daha fazlasının yapılabileceğine inanan Rashford, acil bir durumu hafifletmekle yetinmedi; toplumsal eşitsizliklerin nedenlerini değiştirmek istedi.
Getty
Marcus Rashford geçmişte kitapların dünyasına sığınırdı.
"Bütün çocukların bu kaçış imkânına sahip olmasını isterdim."
Şirketler, süpermarket zincirleri ve insani yardım kuruluşlarıyla birlikte, siyasi baskı oluşturmak ve çocuk yoksulluğuna karşı somut adımları teşvik etmek için Child Food Poverty Taskforce'u kurdu. Ardından çalışmalarını, hak sahibi ailelere süt, meyve ve sebze için gıda kuponları sağlayan devletin Healthy Start programına da taşıdı. Rashford, televizyon şefi Tom Kerridge ile birlikte sağlıklı beslenmenin önemini anlattı.
Yine 2020'de, dezavantajlı çocukların kitaplara erişebilmesi için Macmillan Children’s Books ile bir kitap kulübü başlattı. Bu, kendisinin de çocukken her zaman karşılayamadığı bir lükstü. "Kitaplara sığınmak bana yardımcı olurdu. Tüm çocukların bunu yapabilmesini isterim" dedi.
Rashford'ın İsyanı toplumsal meselelerle sınırlı değil: Irkçılığa karşı da tavır aldı. İngiltere'nin kaybettiği 2021 Avrupa Şampiyonası finalinin ardından Rashford, Jadon Sancho ve Bukayo Saka, penaltıları kaçırdıktan sonra ten renkleri nedeniyle hakarete uğradı.
AFP
Rashford, 2020 yılında Kraliçe II. Elizabeth tarafından Britanya İmparatorluk Nişanı Üyesi olarak atandı.
Rashford, performansı için özür diledi ancak meşru eleştiriyle ırkçılık arasındaki sınırı hemen çizdi: "Oyunuma yönelik eleştirileri kabul ediyorum, penaltı gol olmalıydı. Ama kim olduğum ve nereden geldiğim için asla özür dilemeyeceğim."
Modern futbolda bu tutum alışıldık değil: Futbolcular aynı zamanda birer marka ve marka yüzü; iletişimleri de tartışmalardan kaçınmak için planlanıyor.
Rashford bu riskleri göze aldı ve tanınmışlığını sesi duyulmayanların sesi olmak için kullandı. Bir sporcunun saha dışında da toplumu etkileyebileceğini gösteriyor.
Getty Images Sport
Yine de Rashford, diğer bazı karizmatik figürler gibi sırf çatışmak için çatışma aramıyor. İnançlarına dayanan başkaldırısı somut bir hedefe yöneliyor.
Çabaları, Birleşik Krallık’ta çocuk yoksulluğunu ortadan kaldırmadı: Yardım paketleri, yapısal sorunları bir gecede çözmeye yetmez. Ancak Rashford, tek bir futbolcunun sistemin ona atfettiğinden daha büyük bir fark yaratabileceğini gösterdi.
Belki de futbolda asıl başkaldırı budur: Orta parmak göstermek ya da kuralları çiğnemek değil, herkesin doğal kabul ettiği bir kalıbı yıkmak.
