Yaklaşık 600 yıllık geçmişe sahip Voynich el yazması, bilinmeyen alfabesi ve sıra dışı çizimleriyle tarih araştırmalarının çözülemeyen konuları arasında yer alıyor. Bitki resimleri, astronomik semboller ve insan figürleri içeren kitabın kim tarafından yazıldığı ve metinlerinde ne anlatıldığı henüz belirlenemedi. Voynich el yazması, Orta Çağ’dan günümüze ulaşan resimli bir el yazması olarak biliniyor. Parşömen üzerine hazırlanan eserde, bilinen dillerle doğrudan ilişkilendirilemeyen bir yazı sistemi kullanılıyor. Kitabın sayfalarında çeşitli bitkiler, gök cisimleri, dairesel şekiller ve su havuzlarında bulunan insan figürleri yer alıyor.
El yazmasının geçmişini araştıran bilim insanları, parşömen örnekleri üzerinde radyokarbon analizleri gerçekleştirdi. İncelemelerde kullanılan malzemenin 1404 ile 1438 yılları arasına tarihlendiği belirlendi. Ancak bu sonuç, kitabın üzerindeki yazıların tam olarak hangi tarihte kaleme alındığını göstermiyor. Eser, adını 1912 yılında İtalya’da bulunan bir Cizvit koleksiyonundan kitabı satın alan antika kitap tüccarı Wilfrid Voynich’ten aldı. Bu tarihten sonra araştırmacıların incelemelerine konu olan el yazması, özellikle kullandığı bilinmeyen karakterler nedeniyle şifre çözme uzmanlarının dikkatini çekti.
Kitabın içeriğine ilişkin araştırmalarda çizimler önemli bir yer tutuyor. Bazı sayfalarda kökleri ve yaprakları ayrıntılı biçimde gösterilen bitkiler bulunurken bazı bölümlerde yıldızlar, burç sembolleri ve astronomik şekiller görülüyor. Eserin bitkisel tedaviler, tıp, astronomi veya astrolojiyle bağlantılı olabileceği değerlendiriliyor. Bununla birlikte metinler okunamadığı için kitabın hangi amaçla hazırlandığı kesinlik kazanmadı. Voynich el yazmasının çözülememesinin başlıca nedenleri arasında kullanılan yazı sisteminin bilinmemesi ve karşılaştırma yapılabilecek başka bir metnin bulunmaması gösteriliyor. Araştırmacılar metindeki kelime tekrarlarını, karakterlerin dağılımını ve yazım düzenini inceleyerek olası bir dil yapısını ortaya çıkarmaya çalışıyor.
Bugüne kadar kitabın şifrelenmiş bir metin, bilinmeyen bir dil veya özel olarak oluşturulmuş bir yazı sistemi içerdiğine yönelik farklı teoriler ortaya atıldı. Ancak bunlardan hiçbiri el yazmasının tamamını açıklayan ve bilim dünyasında genel kabul gören bir çözüme ulaşmadı. Voynich el yazması günümüzde ABD’deki Yale Üniversitesi Beinecke Nadir Kitaplar ve El Yazmaları Kütüphanesi’nde MS 408 kayıt numarasıyla korunuyor. Üniversite tarafından dijital ortama aktarılan sayfalar araştırmacıların incelemesine sunulurken kitabın yazarı, dili ve içeriğine ilişkin çalışmalar devam ediyor.
Muhabir: Berna Altınova
