Hadım Sinan Paşa Kimdir? Hayatı, Sadrazamlığı ve Dönemin Önemli Olayları

Hadım Sinan Paşa Kimdir?

Hadım Sinan Paşa, 22 Ocak 1517 tarihinde Ridaniye, Kahire yakınları'da hayatını kaybetmiş bir Osmanlı sadrazamıdır. Tarihte Sadrazam (sıra numarası kaynaklarda ayrışır) olarak yer alır. Babası bilinmiyor'dur. Kabri: Şeyh Demirtaş Zaviyesi, Kahire yakınları.

Hadım Sinan Paşa, Yavuz Sultan Selim'in vezîriâzamlığını yapan ve 22 Ocak 1517 tarihinde Ridaniye Muharebesi'nde ölen Osmanlı devlet adamıdır.

com.com.tr

Hadım Sinan Paşa Hayatındaki Dönüm Noktaları

• 1463: Bosna Osmanlı yönetimine girdi; bölge sonraki yıllarda devşirme kaynağı ve sınır sancağı oldu.
• 1496: Bosna sancakbeyliğine getirildiği kaydedilir; tayin yılları kaynaklarda farklı verilir.
• 1504: Hersek sancakbeyliğinde bulunduğu kaydedilir.
• 1506: Semendire sancakbeyliğinde bulunduğu kaydedilir; sancak, Macaristan Krallığı ile sınırın en hassas kesimindeydi.
• 24 Nisan 1512: II. Bayezid tahtı oğlu Selim'e bıraktı; aralıksız seferlerle geçen sekiz yıllık dönem başladı.
• Nisan 1514: Anadolu beylerbeyiliğine getirildi.
• 23 Ağustos 1514: Çaldıran Muharebesi kazanıldı; ordunun sağ kanadında bulundu ve karşı hücumu top ateşiyle durdurdu.
• 1514: Çaldıran'ın ardından Rumeli beylerbeyiliğine yükseltildi.
• Haziran 1515: Turnadağ Muharebesi kazanıldı; Dulkadiroğlu Alaüddevle Bozkurt Bey muharebede öldü.
• 1515: Dulkadiroğulları Beyliği ortadan kalktı ve toprakları Osmanlı yönetimine katıldı.
• 18 Haziran 1515: Kaynakların bir kısmına göre vezîriâzamlığa ilk kez getirildi; bu dönem eylül ayında sona erdi.
• 26 Nisan 1516: Vezîriâzamlığa getirildi; selefi Hersekzade Ahmed Paşa'nın beşinci ve son dönemi böylece sona erdi.
• 1516: Ordu güneye yöneldi; sefer, Memlük ordusunun Halep yakınlarında toplanması üzerine yön değiştirdi.
• 24 Ağustos 1516: Mercidabık Muharebesi kazanıldı; Memlük sultanı Kansu Gavri muharebe alanında öldü.
• 1516: Halep ve Şam teslim oldu; Suriye'nin tamamı kısa sürede Osmanlı yönetimine geçti.
• 1516: Gazze yakınlarındaki Han Yunus'ta yapılan muharebe kazanıldı; muharebenin tarihi kaynaklarda farklı verilir.
• Ocak 1517: Sina çölü geçildi; ordu develerle taşınan su ile birkaç aşamada ilerledi.
• 22 Ocak 1517: Ridaniye Muharebesi yapıldı ve kazanıldı; Memlük savunma hattı Mukattam dağının güneyinden dolaşılarak etkisiz bırakıldı.
• 22 Ocak 1517: Memlük tarafının Osmanlı karargâhına düzenlediği baskında öldü. Kaynakların bir kısmı saldıranların onu padişah sandığını, bir kısmı yakın çarpışmada yaralanıp otağında öldüğünü kaydeder.
• 22 Ocak 1517: Boşalan vezîriâzamlık makamına Yunus Paşa getirildi.
• 4 Şubat 1517: Kahire'deki sokak çatışmalarının ardından şehrin denetimi sağlandı.
• 1517: Kahire yakınlarındaki Şeyh Demirtaş Zaviyesi'ne defnedildi; mezarının üzerine padişahın emriyle türbe yaptırıldı.
• 13 Nisan 1517: Memlük sultanı Tomanbay idam edildi; Memlük Sultanlığı böylece tamamen sona erdi.
• 1517: Mekke ve Medine'nin korunması sorumluluğu Osmanlı padişahına geçti.
• 13 Eylül 1517: Halefi Yunus Paşa, dönüş yolunda idam edildi.
• 25 Ocak 1518: Vezîriâzamlık makamı Piri Mehmed Paşa'ya verildi.
• 21 Eylül 1520: Yavuz Sultan Selim öldü; sekiz yıllık saltanat sona erdi.

Hadım Sinan Paşa Kronolojisi

Tarih	Olay
1463	Bosna Osmanlı yönetimine girdi; bölge sonraki yıllarda devşirme kaynağı ve sınır sancağı oldu.
1496	Bosna sancakbeyliğine getirildiği kaydedilir; tayin yılları kaynaklarda farklı verilir.
1504	Hersek sancakbeyliğinde bulunduğu kaydedilir.
1506	Semendire sancakbeyliğinde bulunduğu kaydedilir; sancak, Macaristan Krallığı ile sınırın en hassas kesimindeydi.
24 Nisan 1512	II. Bayezid tahtı oğlu Selim'e bıraktı; aralıksız seferlerle geçen sekiz yıllık dönem başladı.
Nisan 1514	Anadolu beylerbeyiliğine getirildi.
23 Ağustos 1514	Çaldıran Muharebesi kazanıldı; ordunun sağ kanadında bulundu ve karşı hücumu top ateşiyle durdurdu.
1514	Çaldıran'ın ardından Rumeli beylerbeyiliğine yükseltildi.
Haziran 1515	Turnadağ Muharebesi kazanıldı; Dulkadiroğlu Alaüddevle Bozkurt Bey muharebede öldü.
1515	Dulkadiroğulları Beyliği ortadan kalktı ve toprakları Osmanlı yönetimine katıldı.
18 Haziran 1515	Kaynakların bir kısmına göre vezîriâzamlığa ilk kez getirildi; bu dönem eylül ayında sona erdi.
26 Nisan 1516	Vezîriâzamlığa getirildi; selefi Hersekzade Ahmed Paşa'nın beşinci ve son dönemi böylece sona erdi.
1516	Ordu güneye yöneldi; sefer, Memlük ordusunun Halep yakınlarında toplanması üzerine yön değiştirdi.
24 Ağustos 1516	Mercidabık Muharebesi kazanıldı; Memlük sultanı Kansu Gavri muharebe alanında öldü.
1516	Halep ve Şam teslim oldu; Suriye'nin tamamı kısa sürede Osmanlı yönetimine geçti.
1516	Gazze yakınlarındaki Han Yunus'ta yapılan muharebe kazanıldı; muharebenin tarihi kaynaklarda farklı verilir.
Ocak 1517	Sina çölü geçildi; ordu develerle taşınan su ile birkaç aşamada ilerledi.
22 Ocak 1517	Ridaniye Muharebesi yapıldı ve kazanıldı; Memlük savunma hattı Mukattam dağının güneyinden dolaşılarak etkisiz bırakıldı.
22 Ocak 1517	Memlük tarafının Osmanlı karargâhına düzenlediği baskında öldü. Kaynakların bir kısmı saldıranların onu padişah sandığını, bir kısmı yakın çarpışmada yaralanıp otağında öldüğünü kaydeder.
22 Ocak 1517	Boşalan vezîriâzamlık makamına Yunus Paşa getirildi.
4 Şubat 1517	Kahire'deki sokak çatışmalarının ardından şehrin denetimi sağlandı.
1517	Kahire yakınlarındaki Şeyh Demirtaş Zaviyesi'ne defnedildi; mezarının üzerine padişahın emriyle türbe yaptırıldı.
13 Nisan 1517	Memlük sultanı Tomanbay idam edildi; Memlük Sultanlığı böylece tamamen sona erdi.
1517	Mekke ve Medine'nin korunması sorumluluğu Osmanlı padişahına geçti.
13 Eylül 1517	Halefi Yunus Paşa, dönüş yolunda idam edildi.
25 Ocak 1518	Vezîriâzamlık makamı Piri Mehmed Paşa'ya verildi.
21 Eylül 1520	Yavuz Sultan Selim öldü; sekiz yıllık saltanat sona erdi.

Hadım Sinan Paşa Döneminde Yapılan Savaşlar ve Seferler

Yıl	Savaş veya sefer	Taraf	Sonuç
23 A	Çaldıran Muharebesi	Safevî Devleti	Osmanlı üstünlüğü, ardından Tebriz'e girildi; Anadolu beylerbeyi olarak ordunun sağ kanadında bulundu; kanada yönelen hücum zamanında açılan top ateşiyle durduruldu.
Hazi	Turnadağ Muharebesi	Dulkadiroğulları Beyliği	Osmanlı üstünlüğü, beylik ortadan kalktı; Harekâtın başında Rumeli beylerbeyi sıfatıyla bulundu. Alaüddevle Bozkurt Bey muharebede öldü.
24 A	Mercidabık Muharebesi	Memlük Sultanlığı	Osmanlı üstünlüğü, Suriye Osmanlı yönetimine geçti; Vezîriâzam olarak görev aldı. Memlük sultanı Kansu Gavri muharebe alanında öldü; ardından Halep ve Şam teslim oldu.
1516	Han Yunus Muharebesi	Memlük Sultanlığı	Osmanlı üstünlüğü; Gazze yakınlarında, Mısır üzerine yürüyüş sırasında yapıldı. Muharebenin tarihi kaynaklarda farklı verilir.
22 O	Ridaniye Muharebesi	Memlük Sultanlığı	Osmanlı üstünlüğü, ardından Kahire alındı ve Memlük Sultanlığı sona erdi; Bu muharebede öldü. Memlük savunma hattı, Mukattam dağının güneyinden dolaşılarak etkisiz bırakılmıştı.

Hadım Sinan Paşa Ailesi

• Babası: (Devşirme kökenlidir; kaynaklarda adı geçmiyor. Aile, Bosna'daki Borovinić hanedanına bağlanır)
• Annesi: (Kaynaklarda adı geçmiyor)

Hadım Sinan Paşa Döneminin İlkleri

• Ridaniye Muharebesi'nde ölen vezîriâzam 22 Ocak 1517; görevdeki bir vezîriâzamın muharebe alanında ölmesi Osmanlı tarihinde az sayıda örneği bulunan bir sonuçtur
• Dulkadiroğulları Beyliği'ni ortadan kaldıran harekâtın komutanlığı Haziran 1515; Anadolu'nun güneyindeki son bağımsız beylik böylece sona erdi
• Sefer bölgesinde padişah emriyle türbe yaptırılan vezîriâzam Kahire yakınlarındaki Şeyh Demirtaş Zaviyesi'nde
• Üç yıl içinde beylerbeylikten vezîriâzamlığa yükseliş Nisan 1514 Anadolu beylerbeyiliği, 1514 Rumeli beylerbeyiliği, 1516 vezîriâzamlık
• Sina çölünü geçen sefer sırasında görevde bulunan vezîriâzam Ocak 1517; ordu develerle taşınan su ile birkaç aşamada ilerledi

Kaynak: com.com.tr